21 feepruar = Internationale Taach fon te Moter Xprooch - von Solange Hamester Johann*

Wëns tuu mit en mënx in en xprooch xprechst woo tee ferxteet, keet tas tëm in te khop. Awer, wëns tuu mit tëm persoon in sayn aychne xprooch xprechst, khomst tuu an tëm sayn hërts.

Ti promoweerung un ferpraytung fon moter xprooche stimuleere net noore ti linkwistik tiwersiteet un ti mee xproochich untericht in te xuule, awer helfe aach fer ti konsiëns xtërkere fer ti xproochliche un kulturale tratitsioone fon te kans welt un noch fer ti solitariteet uf muute, woo sayn basis hot am ferxtëntnis, tolerans un tialook.

En xprooch is fiil mee als en komunikatioons mitel. Es is te aychentliche tsuuxtant fon unser mënxlichkheet. Unser weyerte, unser klaawe un unser itentiteet hon sayne khërwer too trin. Torich ti xprooch tuun meyer unser eksperiënse, unser tratitsioone un unser wise wayter lërne. Ti tiwersiteet fon te xprooche xpiichelt ti kroos raychtum fon foerxtelungs kraft un leebens khëntnise fon te kans mënxheet.

Mit em opjektiif fer tee weesentliche komponënt fon te imaterial ërepxaft fon te mënxheet se preserweere un rewitaliseere, enkajiert sich kans aktiif ti UNESCO un fiile anere entiteete, xon tsayt fiile yoore fer ti promoweerung fon te linkwistik tiwersiteet un ti forterung fon te mee xproochich untericht in te xuule.

Too temit, unerxtitst ti UNESCO ti xprooche politik, ekstra in mee xproochiche natsioone, woo moter xprooche un intiaaner xprooche kefortert kewe. Tii orkanisatsioon tuut ti aanwënung fon tëne xprooche rekomenteere tsayt ti eyerxte xuul yoore, woo ti khiner in sayn moter xprooch peser lërne tuun.

Ti UNESCO enkorajeyert aach tas ti penutsung fon moter xprooche in puplike plets paseyert un ekstra in te Internet, woo mee xproochichkheet ti norm sin solt. Hayt is tas een fon te kreeste forterunge fer en sustentaawel foerkang im mitel phunkt fon te Agenda 2030 fon te ONU.

Ale tswaay woche ferxwint een fon te xprooche woo es uf te welt kept, un temit en tayl fon unser mënxliche kexichte un unser kultural ërepxaft. Ti promoweerung fon te mee xproochichkheet heleft aach tas ausxtërwe mee xtil hale.

In te oportuniteet fon tëm Internatsionaale Taach fon te Moter Xprooch laate
meyer aych al in fer tas se fayre, torich piltungs aktiwiteete un Kultur inisiatiife fer
ti xproochlich tiwersiteet, woo ti leepentich raychtum fon unser welt formeere.

Weche al tëne motiife is es nootwënich un aylich uns iwer ti Kexicht fon te Babel
Thorem iwerleye: xliislich waar es, filaycht, khee xtroof, awer toch en kotlich
kexënk ore en kroose kaape, tas meyer soo en kroos xproochlich raychtum hon uf
te welt.
Xeene kruus aus Thee Walt.
Fontes:
http://uaonline.ua.pt/pub/detail.asp?c=33323
http://www.ethnologue.com/